Thể hiện thấu cảm như thế nào là nhất?

Nguồn: Unplash

Theo một nghiên cứu mới, chúng ta đánh giá quá cao việc có thể đọc được trạng thái cảm xúc trên khuôn mặt của người khác tốt đến mức nào.

Bài viết đăng bởi SUMMER ALLEN | Ngày 10/4/2017

Mọi người cho rằng cảm xúc thật của một người thường không được biểu đạt đúng trên khuôn mặt của mình, ngay cả khi người đó đang cố gắng che giấu. Mỗi ngày trôi qua, chúng ta quan sát biểu cảm và phong cách thể hiện trên khuôn mặt của người khác, tìm kiếm dấu hiệu của sự căng thẳng, buồn bã và hạnh phúc ở đồng nghiệp và những người thân yêu của ta.

Nhưng nếu như chúng ta muốn hiểu tâm trí của người khác, liệu đó có phải là cách tốt nhất không?

Không hẳn lúc nào cũng vậy, theo một nghiên cứu gần đây, hóa ra con người có xu hướng đánh giá quá cao khả năng đọc được trạng thái cảm xúc của người khác từ những biểu cảm trên khuôn mặt của họ, điều đó có nghĩa là chúng ta có thể đang bỏ lỡ những cơ hội để thấu hiểu và kết nối.

Tại nghiên cứu được công bố trên tạp chí Psychological Science (tạm dịch: Tâm Lý Khoa Học), đã so sánh việc quan sát nét mặt với một phương thức nắm bắt quan điểm thứ hai: đặt mình vào một tình huống tương tự, hoặc “đi guốc trong bụng một ai đó”. Đây là nghiên cứu đầu tiên nhằm kiểm tra mọi người nghĩ những phương pháp khác nhau như vậy sẽ hiệu quả ra sao, so với hiệu quả thực sự mà chúng đem lại.

Các nhà nghiên cứu đã thực hiện một loạt các thí nghiệm trong đó có một nhóm người tham gia (được gọi là người trải nghiệm) được ghi hình lại khi xem 50 bức ảnh thể hiện đa dạng những trạng thái cảm xúc. Sau khi xem từng bức ảnh, những người tham gia phải đánh giá mức độ tiêu cực hoặc tích cực của bức ảnh mà họ cảm nhận được.

Một nhóm người tham gia thứ hai (được gọi là người dự đoán) sau đó được yêu cầu dự đoán từng cá nhân thuộc nhóm người thứ nhất đã cảm thấy tiêu cực hoặc tích cực như thế nào khi nhìn vào những bức ảnh. Những dự đoán sẽ dựa trên một trong 3 phương thức: tự xem những bức ảnh thể hiện trạng thái cảm xúc, hoặc xem biểu cảm khuôn mặt của những người trải nghiệm, hoặc xem màn hình phân đôi thể hiện cả hai thông tin.

Tại thí nghiệm đầu tiên, những người dự đoán đã đoán chính xác được hơn đáng kể cảm xúc của những người trải nghiệm khi họ tự xem ảnh so với khi họ trông biểu cảm trên khuôn mặt của những người trải nghiệm, ngay cả khi những người trải nghiệm được cho là phóng đại phản ứng cảm xúc của họ trước những bức ảnh. Trong thực tế, chiến lược đầu tiên đạt hơn 92 phần trăm thời gian. Thú vị thay, những ai được xem cả ảnh và biểu cảm khuôn mặt thì lại không dự đoán chính xác hơn những người chỉ xem biểu cảm trên khuôn mặt.

Tại một thí nghiệm khác, những người tham gia dự đoán được quyền chọn một phương pháp – nhưng họ gặp khó khăn trong việc tìm ra phương pháp nào sẽ hiệu quả hơn. Thay vào đó, họ chọn cả hai phương pháp với tỷ lệ gần bằng nhau.

Khi những người tham gia dự đoán được phép thay đổi phương pháp tại mỗi lượt, họ đã hiểu rõ hơn – họ chọn cách đọc biểu cảm khuôn mặt ít dần trong suốt quá trình thử nghiệm. Tuy nhiên, đôi khi họ vẫn tiếp tục chọn phương pháp này, dù khi hoàn toàn dựa vào cách họ tự xem các bức ảnh thì hiệu quả hơn.

Các nhà nghiên cứu cũng đã kiểm tra những người tham gia có thể nhận ra trạng thái cảm xúc của chính họ tốt như thế nào, khi được ghi nhận lại trong một đợt thử nghiệm được tổ chức tám tuần trước đó. Họ đã nhận thấy rằng, một lần nữa, lặp lại trải nghiệm thì hiệu quả hơn là quan sát biểu cảm trên khuôn mặt. Mọi người trông đợi rằng họ sẽ đoán được cảm xúc của chính mình chính xác hơn là dự đoán cảm xúc của một người lạ mặt dựa trên biểu cảm trên khuôn mặt, nhưng ngay cả điều đó cũng không đúng.

Tổng kết lại, những thí nghiệm này cho thấy trực giác của con người về cách hiểu rõ nhất quan điểm của người khác thường bị nhầm lẫn – họ đánh giá quá cao hành vi bên ngoài phản ánh trạng thái bên trong như thế nào và họ đánh giá thấp những điều sâu xa có thể hiểu rõ thêm khi đặt mình vào vị trí của người khác.

Nghiên cứu này bổ sung vào một loạt các nghiên cứu hiện có về những hạn chế của việc phát hiện cảm xúc của người khác chỉ dựa trên nét mặt. Trong một nghiên cứu, những người tham gia không thể xác định chính xác biểu cảm khuôn mặt là thật hay giả chiếm 40%. Không phải ai cũng giỏi phát hiện nét mặt ngay cả khi cảm xúc không bị che giấu. Và một nghiên cứu khác cho thấy mọi người nghĩ rằng trạng thái nội tâm của chính họ được người khác nhìn thấy bên ngoài nhiều hơn so với thực tế.

Quan trọng không kém, nghiên cứu này nhấn mạnh cách mọi người đánh giá quá cao sự khác biệt giữa họ và những người khác: Những người tham gia đã không mong đợi việc trải qua tình huống tương tự như một người khác sẽ cho họ cảm nhận tốt về cách mà người đó cảm thấy như thế nào, trong khi thực tế là nó hiệu quả. Và đây có thể là lý do tại sao những người tham gia nghiên cứu xem nhẹ giá trị của việc mô phỏng trải nghiệm của một người khác.

“Tâm trí của một người khác thường được tranh cãi là một hệ thống phức tạp nhất mà bất kỳ ai cũng sẽ nghĩ đến,” các nhà nghiên cứu viết lại. “Kết quả cho thấy mọi người không hoàn toàn cảm kích khi nào họ đang sử dụng một phương pháp tương đối tốt để hiểu về hệ thống phức tạp nhất này và khi nào không.

Nguồn bài viết: https://greatergood.berkeley.edu/article/item/whats_the_best_strategy_for_empathy

Người dịch: Lý Phụng Hoa

Edit: T3 Hiền

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: